محمد عبد الله عنان ( مترجم : عبد المحمد آيتى )
57
تاريخ دولت اسلامى در اندلس ( فارسي )
فصل چهارم ماهيت مبارزهء ميان اندلس و اسپانياى مسيحى با قيام مملكت غرناطه بر ويرانههاى دولت بزرگ اسلامى اسپانيا ، دور جديدى در مبارزهء ميان اندلس و اسپانياى مسيحى آغاز شد . اين دورهء جديد از تاريخ اندلس را مىتوان عصر جنگهاى ملى براى بازپسگيرى ناميد . جنگهاى بازپسگيرى يا فتح مجدد atsiuqnoceR aL از نيمهء قرن پنجم هجرى آغاز شد ، يعنى از زمانى كه دولت نيرومند اسلامى روى در زوال و فروپاشى نهاد و به چند دولت پراكندهء كوچك يعنى دول طوايف تقسيم شد و اين دولتها همواره با يكديگر در كشاكش افتادند . اندلس در ايام ملوك الطوايف به چنان درجهاى از ضعف و تفرقه رسيد كه براى اسپانياى مسيحى ترديدى باقى نماند كه به زودى دولت اسلامى زوال خواهد يافت و اكنون فرصت آن فرارسيده كه آخرين ضربهء خود را فرود آورد . مملكت قشتاله زعيم اسپانياى مسيحى بود و آن را در ميدان مبارزه با مسلمين پيش مىبرد . پادشاه قشتاله آلفونسوى ششم با هوشيارى تمام از تفرقه و كشاكشهاى داخلى مسلمانان سود مىجست و هربار اميرى را بر ضد اميرى ديگر تحريض مىنمود . عاقبت توانست در ماه صفر سال 478 ه / ماه مه سال 1085 م طليطله اولين شهر بزرگ اسلامى را تصرف كند . فرمانرواى طليطله در اين هنگام يحيى بن ذو النون بود . بعضى از محققين سقوط طليطله را پايان مرحلهء تفوق سياسى مسلمانان در شبه جزيرهء اسپانيا